Vermeulen sprak openhartig over zijn groeiende twijfel aan de journalistiek. Ooit zag hij zijn vak als een belangrijke pijler van de democratie: de waarheid boven tafel krijgen, machthebbers kritisch bevragen en zichtbaar maken wat anderen liever verborgen houden. Maar volgens hem staat die rol steeds meer onder druk. Juist nu oorlogen dichterbij komen, neemt de bereidheid om naar moeilijke verhalen te luisteren af. En wie als journalist aan waarheidsvinding doet, wordt volgens Vermeulen al snel in een politieke hoek geplaatst.
Hij gaf het voorbeeld van de verhalen die hij jarenlang maakte over vluchtelingen aan de Europese grenzen. Iedereen kan het erover eens zijn dat je mensen die verdrinken op zee moet redden. Maar zodra die verhalen dichter bij huis komen, worden ze ongemakkelijker en ontstaat de neiging om weg te kijken. Waar het eerder vanzelfsprekend was om verslag te doen van geweld en onderdrukking ver weg, werd het documenteren van geweld aan de Europese grenzen door sommigen juist als activisme gezien.
Toch is niets doen geen optie, benadrukte Vermeulen. Hij vertelde over collega-journalisten die onder de moeilijkste omstandigheden verslag blijven doen van oorlogen, terwijl zij zelf doelwit kunnen worden. Juist hun moed maakt het volgens hem onmogelijk om hier te besluiten dat het geen zin heeft. We moeten blijven kijken, blijven luisteren en de journalistiek blijven steunen die de wereld voor ons zichtbaar maakt. Wat ver van huis gebeurt, kan uiteindelijk ook hier terechtkomen. Hoe we nu omgaan met de wereld ver weg, komt uiteindelijk als een boemerang bij ons terug. Daarom is het volgens Vermeulen zo belangrijk om oorlog te begrijpen, de internationale rechtsstaat te beschermen en moedige journalistiek te blijven steunen. Want niets doen is geen optie.
De avond werd geopend door PAX directeur Rolien Sasse. Hierna leidde Nathalie Olijslager, directeur Stabiliteit en Humanitaire Hulp bij het ministerie van Buitenlandse Zaken, de avond in. Frida Boeke, schrijver, spreker en columnist, ging na de lezing in debat met Vermeulen en er was ruimte voor vragen uit het publiek.
